بلاگ

اضطراب جدائی

اضطراب جدائی

اضطراب جدائی

اضطراب جدائی : اکثر بچه های شیر خوار در زمان رویارویی با اشخاص ناآشنا و غریبه  به یکباره و ناخواسته دچار اضطراب می گردند.

شاید از این رفتار کودکتان که از شخصی که به او لبخند میزند دوری می کند متعجب شوید،

و آشفته خاطر شوید واز رفتار صحیح در این موقعیت آگاهی نداشته باشید.

امکان دارد که نگران این باشید که کودکتان را با پرستار و یا مربیانش تنها بگذارید.

 اما این را باید بدانید که پدرو مادر نقش بسیار اساسی در کمک به فرزندانشان در سازگاری کودکان با تجربه های  تازه دارند.

این داد ه ها به شما در آشنایی اضطراب جدائی و به وجود آوردن حس امنیت به کودکانتان یاری می رساند.

اضطراب جدائی چيست؟

اضطراب جدائی، به اضطرابی شدید و نامناسب با سطح رشدی اشخاص می باشد، و به جدایی از خانه یا کسانی که شخص به شدت به آنها دلبستگی و وابسته می باشد ارتباط دارد.

و با عامل هایی همچون سن و موقعیت شخص مرتبط نمی باشد.

بچه ها در زمان جدایی یا دورشدن از مادر شان دچار حس  ناراحتی و اضطراب می گردند. به این ترس و ناراحتی در علم روانشناسی اضطراب جدایی گفته می شود.

به طور معمول مادران تلاش  در وابسته کردن بچه ها به خودشان را دارند و به عکس العمل های عاطفی بچه ها نسبت به جدایی از خودشان جواب می دهند،
که در دراز مدت و در زمان ورود به مکانی ناآشنا یا تغییر محل بدون مادرش، دچاراین  حالت که به  اضطراب جدائی معروف است درگیر می شوند.

این نوع  وابستگی ها در کودکان می تواند به منزل یا مکان های آشنا هم باشد، برخی زمان ها در کودکان در زمان جدا شدن از مادرشان حتی علائمی از هراس هم روئیت می شود،

که بالاتر از تصور از آنچه که از سطح رشد شان انتظار می رود، می باشد.

گذشتن از این دوره رشد، میزانی به خلق و خوی بچه و همچنین مهارت های فرزند پروری

پدر و مادر او نیز وابستگی دارد .

شکل استیصال یا درماندگی بچه های شیرخوار  در زمان جدائی از مقوله دلبستگی آنها از 8 تا 9 ماهگی به بعد، پدیده ای بهنجار می باشد.

اضطراب جدائی

اضطراب جدائی

اضطراب جدائی حقیقتا به عنوان دوره ای طبیعی از رشد نوزاد برای اولین بار در 7 ماهگی اتفاق می افتد، در 21  تا 28 ماهگی به بالاترین حد خود خواهد رسید و در 3 سالگی از بین خواهد رفت.

 ولی برخی از بچه ها حتی در سن های بالا هم از جدا شدن از پدر و مادر خود می ترسند.

ترس این بچه ها دیگر اضطراب جدائی طبیعی به حساب نمی آید.

بلکه به این مشکل اضطراب جدائی گفته می شود.

این نوع اختلال به صورت نگرانی که بیش از اندازه برای جدائی های موقت رخ می دهد در کودکان ایجاد می گردد.

عکس العمل های سریع هر یک از بچه ها نسبت به این جدائی که از لحاظ میزان و طول مدت خیلی با یکدیگر  متفاوت می باشند، هر چند این اضطراب جدائی پدیده ای بهنجار می باشد، پس با این گفته اضطراب جدائی نیز به شیوه های متفاوتی یروز خواهد کرد.

این بچه ها بسیار نگران می باشند که در زمان دور بودن از پدر و مادرشان صدمه ای و یا آسیبی ببینند و یا دیگر هیچ زمان نتوانند آنها را ببینند.

در زمان جدائی یا احتمال دادن جدائی ، این بچه ها به شدت  نگران می گردند و حتی بعضی مواقع بعضی از انها علائم جسمانی از قبیل درد شکم، سردرد یا حالت تهوع پیدا خواهند داشت و شکوه خواهند کرد.

قابل تشخیص ترین و نمایان ترین این علائم جدائی به شکل وحشتزدگی واقعی بروز و نمایان می گردد.

برخی مواقع این عکس العمل به شکل یک خشم کاذب نمایان می گردد؛ خشمی که نشان دهنده بروز اضطراب می باشد.

در این موقعیت ها بچه به فردی که دلبستگی بسیاری به او دارد خود را می چسباید و تمام دل مشغولی او بودن د رکنار او و بودن او می باشد.

بچه ها این عکس العمل ها (اضطراب و امتناع) را کاملا آشکار در زمان سپردن آنها به پرستار کودک و در زمان جدا شدن از والدین و برخی اوقات همراه با حالت تهوع نمایان می کنند.

اضطراب جدائی

اضطراب جدائی

و زمانی می توان این اضطراب ها را یک مریضی در نظر گرفت که فعالیت کودک محدود شود و یا مانعی را برای سلامت هیجانی کودکان به وجود بیاورد.

آغاز اختلال اضطراب جدائی از سنین پیش دبستانی نمایان می گردد و امکان دارد تا سال ها این اختلال همراه کودکان باقی بماند.

این اختلال همچنین در مواقعی که کودکان احتمال جدائی بدهند وجود دارد و بسیار شدید می باشد.

و شخص از موقعیت هایی که بداند جدائی به همراه دارد پرهیز می کند.

در اکثر مورد های اختلال بعد از یک واقعه تنیدگی زا همچون  :

  • مرگ یکی از افراد خانواده یا
  • یک حیوانی خانگی که با او انس گرفته بود،
  • یک بیماری شخصی یا بیماری یکی از افراد خانواده
  • و تغییر محیطی مثل تغییر مدرسه یا خانه، نمایان می گردد .

نکته مهم:  بالبی گزارش داده است که دلبستگی هاییکه همراه با اضطراب ) به عنوان نمونه سطح های بالای اضطراب جدائی در سن های من بعد(، با سابقه جدائی های واقعی  مخصوصا پیش از 3 سالگی همبسته می باشند.

علائم و نشانه ها اختلال اضطراب جدائی، معيارهای تشخيصی

اختلال اضطراب جدائی که دلیل آن اضطراب فراوان بوده، در هنگام جدائی از افرادی می باشد که بچه به آنها وابسته بوده، تعریف شده است.

 انجمن روانپزشکی امریکا برای اختلال اضطراب جدائی یکسری معیارهایی را تعیین کرده است که به ترتیب ذیل می باشد:

  1. اضطراب فراوان و نامتناسب از لحاظ رشدی که شامل جدائی از منزل یا اشخاصی است

که شخص به آنها دلبسته می باشد و با نه مورد  )یا بیشتر(  از موردهای ذیل نشان داده می شود؛

1-1 : نگرانی دائمی و بسیار زیاد در باره از دست دادن یا احتمال رویداد آسیب یا صدمه در باره نماد اصلی دلبستگی.

2-1: نگرانی بسیار زیاد و همیشگی در این باره که یک حادثه نامطلوب دچار به جدائی از یک سمبل اصلی وابستگی یا دلبستگی خواهد گردید  )به عنوان نمونه گم شدن یا تصادف و مرگ(.

3-1 :  ناراحتی بسیار زیاد در زمان جدائی از منزل یا سمبل اصلی دلبستگی رخ  می دهد یا در انتظار آن هستید.

4-1 : نداشتن تمایل همیشگی یا خودداری از رفتن به مدرسه یا مکان دیگر به دلیل ترس از جدائی از دلبستگیشان.

5-1 : ترس بسیار زیاد و همیشگی یا نداشتن تمایل به تنها بودن یا بدون سمبل اصلی دلبستگی در منزل یا بدون بزرگترهایی که برایشان مهم تر هستند در مکان های دیگر.

6-1 :  نداشتن تمایل همیشگی یا جلوگیری از به خواب رفتن بدون نزدیک بودن بودن یکی از سمبل های اصلی دلبستگی یا خوابیدن دور از منزل.

اضطراب جدائی

اضطراب جدائی

7-1 : دیدن کابوس های شبانه مداوم درباره موضوع جدائی.

8-1 : شکایت های مداوم از نشانه های جسمی )ماتنند سردرد، دل درد، تهوع یا استفراغ( در زمانی که جدائی از سمبل اصلی دلبستگی رخ می دهد یا مورد  انتظار است.

  1. طول این اختلال حداقل ۴ هفته می باشد.
  2. آغاز پیش از 28 سالگی می باشد.
  3. اختلال سبب ناراحتی های بالینی بسیار مهم یا نقص در کارکرد اجتماعی، تحصیلی )شغلی( یا دیگر زمینه های مهم کارکردی می گردد.

 این را بدانید که اضطراب جدائی و عکس العمل جدائی به عنوان قسمتی از روند رشد بهنجار در

بچه ها در نظر گرفته می شود و اکثرا به گونه ای در بچه ها و نوجوانان بهنجار بروز می کند،

برای هدف های تشخیصی توجه به این نکته بسیار مهم می  باشد که علائم باید به میزان کافی شدید باشد  و در عملکرد های متفاوت شخص اختلال به وجود بیاورد.

تحقیق های بسیاری دریافته است که اگر بچهها و نوجوانان درگیر اختلال اضطراب جدائی

باشند و در زمان درست درمان نگردند تاثیرهای منفی و صدمه زای معنی داری در زندگی آنهاخواهد گذاشت.
من جمله :
  • غیبت های پی در پی از مدرسه یا نداشتن توانایی در تمام کردن دوره مدرسه و در نتیجه ترک تحصیل
  • پایین آمدن عزت نفس و اعتماد به نفس
  • سوء استفاده در داروها و اعتیاد یافتن به الکل
  • درگیر بودن در سازگاری با موقعیت های مختلف کاری
  • اختلالات اضطراب در بزرگسالی

با این توضیحات و تاثیرهای مخرب این اختلال مخصوصا اختلال اضطراب جدائی، باید برای تشخیص، جهت درمان به موقع تلاش نمائید تا صدمات بیشتری را نبینند.

ویژگی های اختلال اضطراب جدائی

بچه هایی که درگیر اختلال اضطراب جدائی می باشند اکثرا به خانواده هایی که بین آنها وابستگی به شدت به چشم می خورد، وجود دارد.

هر زمان این اشخاص از خانواده یا نمادهای اصلی دلبستگی جدا می گردند امکان دارد مرتبا از اجتماع کناره گیری داشته باشند، بی احساسی، غمگینی و یا مشکل در تمرکز بر کار و بازی دارند.

این اشخاص با توجه به رده سنیشان امکان دارد از حیوان ها، هیولاها، تاریکی، دزد ها و سارقین، آدم رباها، تصادف با ماشین، مسافرت با هواپیما و دیگر وضعیت هایی که برای شخص و یا یکپارچه بودن خانواده خطر آفرین و تهدید کننده خواهد بود، درگیر ترس می گردند.

اضطراب جدائی

اضطراب جدائی

نگران بودن از مرگ و فوت شدن در بین این اشخاص شایع می باشد.

نرفتن به مدرسه امکان دارد سبب مشکل هایی در و کناره گیری از اجتماع گردد.

این بچه ها به احتمال بسیارامکان دارد از اینکه کسی آنها را دوست ندارد شکوه و شکایت بکنند و یا از بی توجهی به آنها شکایت داشته باشند و همیشه  در این فکر هستند که بهتر بود  از دنیا بروند.

هرزمان از احتمال جدائی بسیار  آشفته گردند امکان دارد خشمگین شوند و برخی زمان ها به شخصی که سبب جدائی آن ها می باشد حمله ور شوند.

بچه های خردسال هرزمان تنها گذاشته شوند مخصوصا در شب، امکان دارد تجربه های ادراکی غیر عادی را تعریف کنند )مثل:  دیدن افرادی که به اتاق آنان آمده و نگاهی می اندازند،

یا موجود های وحشتناکی که آنها را می خواهند بگیرند و یا با چشم های ترسناک او را نگاه می کند.

بچه هایی که دارای این اختلال می باشند غالبا پرتوقع هستند و مزاحم می باشند و مدام در صدد جلب توجه دیگران نسبت خود هستند.

 درخواست های بیش از حد این بچه ها غالبا سبب سرخوردگی از پدر و مادر شده و به دلخوری و ناراحتی و در نهایت کشمکش در خانواده منجر می گردد.

بچه هایی که دچار این اختلال  می باشند برخی اوقات وظیفه شناس و مطیع می باشند و دوست دارند سایرین را خوشحال کنند.

اختلال اضطراب جدائی همپوشی زیادی با افسردگی و مشکلات رفتاری دارد.

این بچه ها غالبا دارای خلق و خوی  افسرده می باشند.

بین اضطراب در بچه ها و اختلالات بیش فعالی در کودکان کمبود توجه همپوشی بسیاری به چشم می خورد.

دوره یا سير اختلال اضطراب جدائی

در مقدار آستانه تحمل جدائی در هر فرهنگ تفاوت هایی می باشد. الزامی است که این این نکته که بین اختلال اضطراب جدائی و ارزش بالایی که برخی از جوامع و فرهنگ ها که برای وابستگی های دوطرفه بسیار زیاد ما بین افراد خانواده می باشند، فرق گذاشته شود.

تظاهر های  این اختلال امکان دارد که با تغییرات سنی در افراد دچار تغییر کند.

ممکن است بچه های کوچک در مواجهه با خطرهای مشخصی که خانواده، منزل یا خودشان را تهدید می کند، ترس بخصوصی را به نمایش نگذارند.

زمانی که این بچه ها کمی بزرگتر می شوند، نگرانی ها و ترس هایی که اکثر مواقع برایشان به وجود می آید بر روی خطرهای بخصوصی متمرکز می گردد، (همچون آدم ربایی و دزدی).

اختلال انتظار و اضطراب جدائی در میانه دوره کودکی نمایان  می گردد.

اضطراب جدائی

اضطراب جدائی

گرچه نوجوان هایی که دچار  این اختلال  می باشند )مخصوصا پسران(  امکان دارد که منکر بودن این اختلال اضطراب جدائی شوند اما بازتاب این اضطراب در محدود شدن فعالیت های آزاد و اکراه در خارج شدن از خانه خود را نشان می دهد.

ممکن است که این اختلال در اشخاص بزرگسال توانایی فرد را در مواجهه با تغییر شرایط محدود سازد)همچون  نقل مکان یا ازدواج( .

افراد بزرگی که  دچار این اختلال می باشند معمولابسیار بیشتر از حد نگران کودکان و همسرشان می باشند و هنگامی که از آنها جدا می گردند، ناراحتی وصف نا پذیری را احساس می کنند.

این اختلال در مورد های بالینی در پسرها و دختر ها به نسبت برابر به چشم می خورد.

اما بعضی زمان ها در نمونه های بانوان بالاتر می باشد.

چرا بچه ها  مضطرب می گردند؟

همانگونه که قبلا اشاره شد، نگاه کردن، صحبت کردن، در آغوش گرفتن و حتی بازی با شیر خوار توسط افراد نا آشنا و غیر از والدین باعث بروز اضطراب در آنها می شود

و اگر همراه با صدای بلند یا در موقعیت های نا آشنا مثل تنها ماندن با یک مراقب و پرستار جدید باشد اضطراب شدیدتر خواهد بود.

اگر مادرشان، مراقب و یا پرستار کودک از محدوده دید او بیرون بروند نگران می گردند به دلیل اینکه نمی داند جدائی چه مدتی به طول می انجامد.

 نوزادان شیر خوار حتی توانایی تصویرسازی والدین شان را در ذهنشان ندارند و در چنین موقعیتی بعید می باشد که باهآرامش و اطمینان انتظار بازگشت پدر و مادرشان را بکشند.

اگر توانایی خزیدن را شروع کرده باشد با این حرکت به سمت آنها خواهد رفت تا از نگرانیش کاسته شود.

نوزادان به آرامی یاد خواهند گرفت  و تجربه به آنها نشان خواهد داد که اگر والدینشان از دیدرسشان خارج می شوند برگشتی هم دارد بلکه آنها در سوی دیگری هستند که حضورشان را کودک احساس می کند.

از هر 4 الی 5 بچه یکی از آنان تجربه اضطراب جدائی را دارد. اکثر بچه ها به راحتی با موقعیت های جدید سازگازی می یابند و از این دره به سرعت گذر می کنند.

بچه هایی که والدینشان  مراقبت آنها را به مهد های کودک و پرستار کودک می سپارند به رفتن و برگشتن پدر و مادرشان عادت دارند و  اضطراب جدائی را بروز نمی دهند.

علل بروز اختلال اضطراب جدائی

  • ژنتیک :  برخی از بچه ها به شکل ژنتیکی  خلق و خویی حساس و مضطرب تری دارند، که آمادگی شان را برای این اختلال بیشتر می کند. همچنین زمینه ارثی چنین اختلالاتی در پدر، مادر یا افراد نزدیک بر وقوع آن تاثیرگذار می باشد.
  • روش های فرزند پروری: قبل تر از این در پاراگراف های قبلی در وصف این اختلال درباره نقش پدر و مادر در بروز آن صحبت کردیم. در حقیقت پدر و مادر بسیار به کودک راحت گرفته و تمامی خواسته هایشان را برآورده می کنند. و همچنین بالعکس این مورد آنقدر سخت می گیرند که در هر دو صورت احتمال بروز اختلال اضطراب را بالا می برد.
  • ساختار خانواده:  نبود کمی و کیفی پدر و مادر، یا بودن خانواده هایی که پیوسته بودن، حمایت،
اضطراب جدائی

اضطراب جدائی

صفا و صمیمیت در آنان کم می باشد و خانواده توانایی کافی را ندارد تا تعارض ها و تنش های احتمالی را به طرز صحیحی حل نماید، در وقوع اکثر اختلال ها من جمله این اختلال تاثیر گذار می باشد.

برخی دیگر از چهارچوب های خانواده که در این باره تاثیر گذار هستند شامل موارد ذیل می باشند:
  • بزرگ شدن بچه ها با اشخاصی که به میزان کافی در رفتار با کودکان از بردباری و صبوری و شکیبایی برخورد نمی باشند.
  • غیبت یکی از پدر و مادر به علت طلاق، فوت یا کار بسیار
  • بزرگ شدن در خانواده های با سطح اقتصادی پایین، سطح اجتماعی پایین، پرجمعیت، محله های فقیر نشین
 

این را نیز مد نظر داشته باشید که در پیش تر از این عامل هایی همچون بودن در برابر استرس یا بیماری و یا مرگ یکی از نزدیکانی که کودک و یا نوجوان به آن وابسته بوده، تغییرات بزرگی همچون تغییر محل سکونت، مدرسه. دیگر عامل بیماری خود بچه می تواند باشد که همه این ها به وخیم تر شدن اختلال کمک می کنند.

درمان اضطراب جدائی

درمان باید دو سویه باشد هم برای کودک و هم برای والدین و بهتر است تا توسط افراد متفاوت درمان صورت بگیرد.

در طول درمان به شکل تکی کودک به آرامی با موضوع های مربوطه به جدائی آشنا و آنها را شناسایی و برطرف خواهد کرد.

قوی ترین راه های درمانی را برنامه های رفتاری و شناختی رفتاری شامل می شوند که اهدافشان یاری رساندن به بچه ها برای کم کردن از اضطراب و یاد دادن به پدر و مادر ها درباره شیوه ی بالا بردن رفتارهای سالم تر نسبت به بچه ها می باشد.

در روند  درمان ریشه اضطراب مشخص می گردد و به بچه ها  آموزش داده  خواهد شد که

احساساتی را که سبب برافروخته شدن اضطرابشان می گردد را رها کنند ) برای نمونه، با استفاده از راه آرام سازی عضلات یا الگو دهی و سرمشق دهی جواب های صحیح تر در بچه ها(.   

هم زمان با آن، پدر و مادرها نیز می آموزند ساخت های مخصوصی را برای تقویت رفتار های صحیح تر در فرزندانشان وضع بکنند.

 در نتیجه، برنامه درمانی نیز ضروری می باشد با کارمندان مدرسه هماهنگ گردد. در ضمن امکان دارد کار با پدر و مادر به منزله یک کلیت به آنان یاری رساند تا بدانند که به نحوی خانواده اضطراب جدائی را در بچه تقویت می گرداند و به چه نحویقادر می باشند این تعامل را بهبود دهند.

اضطراب جدائی

اضطراب جدائی

کمک به برطرف شدن اضطراب کودک

برای برطرف شدن این مشکلات چند مورد موجود می باشد :

  • به احتمال زیاد ترجیح خواهید داد تا جایی که امکان دارد از فرزندانتان دور نگردید و به محض اینکه درگیر اضطراب شد او را بغل بکنید،پس بهتر است این روش را تا حدودا بیست و چهار ماهگی فرزندتان ادامه بدهید و بعد از این شیوه را همیشه به کار نبرید.
  • به احتمال زیاد هرزگاهی احتمال دارد که کودکتان را نزد آشنای نزدیکی همچون مار بزرگ و پدر بزرگ و یا دایی، خاله و …. بسپارید و این به کنار آمدن کودکان با این اختلال می تواند بسیار کمک کننده باشد
  • احتمال دارد به ناچار برای فرزندتان پرستار کودک استخدام نمائید پس خوب است تا به آنها اجازه بدهعید تا با او آشنا شوند. تلاش کنید تا چند روز اول با آنها همکاری داشته باشید تا کودک دچار مشکلات بیشتری نگردد.

آماده کردن کودک برای جدائی

فرزندان شما در حال رشد و رفتن از مرحله ای به مرحله دیگر می باشند به کودکان فرصت داده تا به جدائی عادت بکنند.

بچه ها با یکدیگر تفاوت دارند، بعضی از آنها رنج بیشتری را نسبت به سایر کودکان از اضطراب جدائی می برند.

نکاتی در زیر گفته می شود که چه کودک به دوستان و خانواده و چه به پرستار کودک سپرده شود باید به آنها توجه بکند:
  • در منزل تمرین داشته باشید : اگر فرزندتان جدائی را آغاز کرده است برای او دور بودن راحت تر خواهد بود. به او تا جایی که می دانید خطری او را تهدید نمی کند و تا 2 الی 3 دقیقه اجازه بدهبد به تنهایی وارد اتاق های دیگر بشود و بازی بکند.

می توانید به او بگوئید که در اتاق دیگر کار دارید و به آنجا می روید و دوباره پیش او خواهید آمد.

با این کار فرزندتان خواهد فهمید که دور بودن از پدر و مادر مشکلی ندارد و آنها بالاخره باز می گردند و آنها را کمک می کنند.

  • زمانی که پرستار کودک استخدام می کنید، چند روز ابتدایی را در کنار فرزند و پرستارش باشید تا کودکتان او را بشناسد و با کمی اخت تا با او بازی کند. روزی که قرار است برای نخستین بار کودک را با پرستارش تنها  بگذارید، از پرستار درخواست کنید تا  کمی مثلا 30 دقیقه زودتر به منزل بیاید و زمانی که فرزندتان با پرستار به اندازه کافی سرگرم شد آنان را تنها بگذارید.

اگر با انجام این دو روش گفته شده در بالا کودک شرایط بهتری پیدا نکرد و بهبودی حاصل نگردید، ضروری می باشد که موضوع با جدیت بیشتری بررسی شود و راه های زیر را امتحان بکنید :

  • مهدکودک یا پرستار کودکتان را از همه لحاظ وارسی مجدد نمائید شاید موردی باشد که روحیه کودکتان ناسازگار بوده و شخصیتا با او جور نمی باشند.
  • فرزندتان را در تایم های 15 دقیقه ای با یکی از اشخاص که از دوستان، فامیل یا شخصی که با او آشنا می باشد تنها گذاشته .

با این روش فرزندتان در کنار شخص غریبه و بودن با انها حس نا امنی ندارد و خواهد آموخت که شما از دوباره باز خواهید گشت.

این مقاله ادامه دارد.

اشتراک گذاری پست

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.


Call Now Buttonتماس با خدمات پرستاری