افسردگی در نوجوانان و علت های آن

نوجوان افسرده

افسردگی در نوجوانان و علت های آن

برای هریک از ما پیش می آید که در مرحله ای در زندگی دچار ناراحتی و رنجی میشویم که گاه تحمل آن برایمان سخت و طاقت فرسا میشود و شاید بتوان گفت به نوعی افسرده می شویم با هر اتفاق کوچکی به هم میریزیم انجام کارها به نظرمان سخت تر می شود و آستانه تحملمان پایین می آید. ماندن در این حالت برای مدتی کوتاه و بعد از اتفاقی ناخوشایند، طبیعی است. اما وقتی بیش از اندازه طول بکشد و نتوانیم از این حالت درآییم، طبیعی نیست و حتما باید به متخصص یا مشاور مراجعه کنیم.

علت های افسردگی

در این میان افسردگی در نوجوانان نیز به نوعی دیگر مشکل ساز است، آنها در ابتدای راه پرفراز و نشیب زندگی خود هستند و اگر نتوانند مشکلات را هموار کنند و برآنها فائق آیند در آینده حتما با مشکلات بیشتری مواجه می شوند، ضمن اینکه ابتلا به افسردگی در نوجوانان با بزرگسالان متفاوت است و از این لحاظ نیاز به بررسی جداگانه دارد.

طبقه اختلالات خلقی

اختلالات خلقی شامل دو بخش می شود؛ اختلالات افسردگی و اختلالات دوقطبی؛ یعنی هم فاز افسردگی وجود دارد و هم فاز شیدایی . فاز افسردگی شامل خلق غمگین و ملالی است اما در فاز شیدایی فرد دچار حالتهای هیجانی شاد و غیرطبیعی می شود.

توجه ما هم بیشتر به همان افسردگی است. بعضی عوامل در کودکان وجود دارند که آنها را برای ابتلا به اختلالات خلقی آسیب پذیر می کنند. این عوامل، ابتدا شامل اختلالات خانوادگی مزمن می شوند؛ یعنی معمولا امکان بروز مشکلات ذهنی و عاطفی در کودکان و نوجوانانی که والدینشان با همدیگر مشکل دارند، بیشتر است؛ البته منظور از این مشکلات فقط دعواهای خانوادگی نیست؛ بلکه مشکلات مزمنی است که دیگرامیدی به حال آنها وجود ندارد.

مورد دیگری که در ایجاد اخلاق غمگین در نوجوانان موثر است، وجود بعضی سوء رفتارها و خصلتهایی است که بعضی والدین دارند؛ مثلا پرخاشگری های کلامی یا جسمانی والدین یا غفلتهای بیش از اندازه ان ها از فرزندان خود. به عبارت دیگر می توان گفت والدینی که ان قدر درگیر کار و انواع مشکلات خودشان هستند که از فرزندانشان غافل میمانند، این رفتارها را تجربه میکنند.
یکی دیگر از عوامل مهم ابتلا به افسردگی در نوجوانان، شکست های مختلف آنها در زمانهای مختلف است؛ یعنی چون نوجوان به هر دلیلی در زمینه ای با شکست مواجه شده است، حال با مشکلات یادگیری مواجه است و تمرکز ندارد؛ البته وجود بعضی از ضعف ها نیز مثل بیماری، چاقی مفرط یا لکنت زبان و… در نوجوانان باعث بروز ناراحتیهایی در آنها می شود.

مشکلات مادر و فرزند

نقش مادر درتربیت و بروز احساسات مختلف در نوجوانان بسیار مهم است؛ مثلا مادرانی که دچار بعضی اختلالات از جمله خودشیفتگی هستند یا خلق و خوی باثباتی ندارند، احتمال اینکه فرزندانشان مبتلا به افسردگی شوند، بیشتر است. بعضی مشکلات هم مربوط به مشکلات مزاجی خود نوجوانان است؛ مثلا بچه هایی که گوشه گیرو خجالتی هستند و به نوعی در مهارتهای برقراری ارتباط ضعف دارند، امکان ابتلای آنها به افسردگی نیز بیشتر است. ضمن اینکه عامل وراثت هم در تمام این مشکلات نقش مهمی دارد.

علائم افسردگی نوجوانان

علائم افسردگی در نوجوانان با بزرگسالان کمی متفاوت است؛ در بزرگسالان هنگام بروز افسردگی، خلق غمگین به سراغشان می رود و نمی توانند مثل همیشه لذت ببرند و اغلب بی خواب، بی اشتها و ناامید می شوند، اما افسردگی در نوجوانان بیشتر پرخاشگرانه از خود نشان می دهد و به علاوه از افراد خانواده یا افراد هم سن وسال خود کناره گیری می کند؛ البته اگربه تنهایی کناره گیری از خانواده باشد این موضوع غیرطبیعی نیست، زیرا معمولا در نوجوانان این رفتار دیده می شود، ولی اگر همزمان هم از خانواده و هم از دوستان کناره گیری کند، قطعا به دلیل افسردگی است. نوجوانان هنگام افسردگی نمی توانند تمرکز داشته باشند که همین موضوع باعث می شود دچار افت تحصیلی شوند؛ گاهی خوابشان بیشتر می شود و گاهی هم کمتر اغلب خسته و بی حوصله هستند و کارهایشان را به تعویق می اندازند. ضمن اینکه نسبت به سرو وضع و نظافت خود هم بی اهمیت هستند.

کاهش عزت نفس

معمولا هذیان و توهم دردسته دیگری از اختلالات به نام «اختلالات سایکوتیک» قرار می گیرند. اما در نوجوانان گاهی این هذیان و توهم می تواند از علائم افسردگی باشد و اغلب هم شامل باورهای فلسفی و دیدگاه هایی است که به شدت به ان معتقدند. نوجوانانی که به افسردگی مبتلا می شوند معمولا در کارهای خود کند می شوند و تحرک زیادی هم ندارند. همچنین احساس لذت هم در آنها کاهش می یابد، بنابراین عزت نفس و اعتماد به نفس آنها هم بسیار کم می شود. گاهی هم ناراحتیهای فیزیکی مانند حالت تهوع، سردرد یا دل درد دارند.

داشتن تفکر خودکشی نیز مشکل دیگری است که هنگام افسردگی متوجه نوجوانان می شود .

درمان و مقابله با افسردگی

نخستین کاری که هنگام تشخیص افسردگی باید برای نوجوان انجام داد، مراجعه به مشاوراست؛ مشاوری که متخصص کودک و نوجوان باشد. فراموش نکنیم افسردگی چیزی نیست که خود والدین بدون مراجعه به متخصص از پس درمان و مقابله با ان برایند .

اما موضوع بسیار مهم در درمان افسردگی کودکان و نوجوان «فعال سازی رفتاری» است؛ یعنی بتوانیم برنامه هایی را برای بچه ها درنظر بگیریم که هم انرژی زیادی از انها نمی گیرد و هم به نوعی انها را وادار میکند حرکتی انجام بدهند؛ مثلا تماس گرفتن با یک دوست یا ترغیب نوجوان به انجام کاری و نیز همراه شدن با او، حتی بهتر است از فرزندمان بخواهیم فعالیتهایی را انجام دهد یا ما کارهایی را برایش برنامه ریزی کنیم تا احساس خمودگی او کمتر شود.

افزایش مهارتهای ارتباطی

اگر نوجوان بتواند ارتباط بهتری با دیگران برقرار کند، حتما می تواند احسای بهتری هم داشته باشد. نوجوان دائم خودش را از دید دیگران قضاوت می کند. اما اگر ارتباطش با اطرافیان بهتر باشد، اعتماد به نفسی بیشتری هم پیدا می کند؛ درواقع می توان گفت نوجوان نسبت به قضاوت اطرافیان بسیار حساس است. در این دوره به دلیل احساس آرمانگرایی و توانمندی که نوجوان دارد و گمان می کند به هرچه فکر میکند به مرحله عمل هم می رسد، آن افکاررا جدی میگیرند و درآن درگیر می شوند و چون به راحتی از ذهنشان خارج نمی شود رفتارهای بین فردی دارند که خیلی هم پخته نیست. به همین دلیل مشغولیت های ذهنی نسبت به روابط اجتماعی خود پیدا می کنند و اگرازترس قضاوت دیگران بیش از حد از همه اجتماعات فاصله بگیرند وارد فاز افسردگی می شوند.

اشتغال ذهنی نسبت به اشتباهات

گاهی نوجوانان بیش از حد خود را شماتت و قضاوت می کنند و درنتیجه از ترس خطا از جامعه و مردم کناره میگیرند. آنها به این ترتیب می خواهند از اجتماع دور باشند تا کمتر دچار خطا و اشتباه شوند. اما هرچه بیشتر این کار را می کنند، شدت افسردگی شان هم بالاتر می رود. به همین ترتیب کناره گیری آنها هم از جامعه خیلی بیشتر می شود؛ درنتیجه دنبال افزایش مهارتهای خود هم نمیروند و همین چرخه باطل باعث میشود فرد افسرده تر شود و برای درمان این مشکل، باید بر روابط بین فردی نوجوان توجه کرد؛ یعنی باید به او کمک کنیم تا به سمت ایجاد روابط جدید گام بردارد یا مهارتهای جدیدی یاد بگیرد تا از قضاوت های اطرافیان به دور باشد و خود را نیز بیش از حد شماتت نکند.

شناسائی افکار مسموم

وقتی نوجوان احساس افسردگی می کند، درواقع افکار مخرب او نسبت به دنیا، دیگران و خود فرد است که این بلا را سرش می آورد و معمولا هم آن را برای همیشه به خود نسبت میدهد؛ مثلا نوجوانان اگرچندبار اشتباه کنند و تصمیم غلط بگیرند، به خود میگویند: «من همیشه احمقانه رفتار می کنم، من همیشه اشتباه  می کنم…. »یا درواقع آنها به این ترتیب، افکارافسرده ساز خود را به ویژگیهایی نسبت میدهند که تغییرناپذیر هستند؛ مثلا نوجوان افسرده نمی گوید امتحان سخت بود یا معلم سخت گرفته بود؛ بلکه می گوید من هوش و ذکاوت کافی نداشتم و نتوانستم خوب عمل کنم!

روش ھای درمانی روان کاوانه

این درمانها از طریق جست و جو و بررسی مشکلات دوران کودکی به نتیجه می رساند؛ یعنی ارتباط نوجوان را با والدین خود در کودکی بررسی می کنند و با توجه به آن علت بروز این مشکلات را درمی یابند؛ درواقع با تحلیل رفتار دوران کودکی فرد، ریشه های افسردگی را در ناخودآگاه او پیدا می کنند و اگر لازم باشد، باید از روش دارودرمانی استفاده کرد؛ به ویژه زمانی که افسردگی بر کارکرد فرد تأثیر داشته باشد؛ مثلا اگرافسردگی نوجوان باعث ضعف در عملکرد، نحوه رفتار و افت تحصیلی او شود، حتما باید با مراجعه به متخصص تحت درمان دارویی قرار بگیرد.

برچسب ها :
اشتراک گذاری :

خانم دکتر

مرکز پارسیان آوید توسط پرسنل با مدرک تحصیلی مرتبط و کارشناسی با سابقه ۲۵ سال خدمت در مراکز درمانی و حرفه ای زیر نظر وزارت بهداشت ، درمان و آموزش پزشکی دانشگاه علوم پزشکی راه اندازی شده و با استفاده از تجربیات تخصصی و فوق تخصصی با اعزام نیروهای حرفه ای و آموزش دیده خود ، افنخار رضایتمندی شما برای مراقیت از عزیزانتان را جهت تامین نیازهای شما دارا می باشد

دیدگاه در"افسردگی در نوجوانان و علت های آن"

  1. […] است در وهله اول نتوانید برای رفع اندوه، افسردگی و دلتنگی کودک کاری کرد اما بیان این احساسات و برون ریزی […]

دیدگاه خود را بنویسید