بی اختیاری ادراری

بی اختیاری ادراری

بی اختیاری ادراری

به طور طبیعی عضلات موجود در دیواره مثانه باعث می شوند که ادرار از مثانه خارج شود، در حالیکه عضلاتی که در گردن مثانه (یعنی محل اتصال مثانه با پیشابراه) وجود دارند باعث کنترل باز و بسته شدن خروجی مثانه می شوند. هر مشکلی که در این عضلات و یا اعصاب این عضلات ایجاد شود می تواند باعث از دست رفتن کامل و یا جزئی کنترل بر روی مثانه شود.

با افزایش سن افراد ، بی اختیاری ادراری شایعتر می شود. این وضعیت در خانمها شایعتر از آقایان است. گاهی اوقات بی اختیاری ادراری در بیماری هایی مثل آلزایمر و سکته مغزی دیده می شود.

انواع بی اختیاری ادراری

چهار نوع اصلی بی اختیاری ادراری وجود دارد که عبارتند از : 1)استرس 2)فوریتی 3)سرریز

4) کامل

علایم و نحوه درمان هر کدام از این انواع بی اختیاری ادراری متفاوت می باشد. شایع ترین نواع بی اختیاری ادراری نوع استرسس می باشد که مقادیرر کمی ادرار در بعضی مواقع به طور بی اختیار خارج می شود.

افرادی که دچار بی اختیاری ادراری نوع فوریتی هستند در بعضی مواقع به طور غیر منتظره احساس دفع فوری ادرار به آنها دست میدهد که به خاطر انقباض غیر اختیاری مثانه می باشد . این وضعیت باعث می شود که به طور ناگهانی و غیر قابل کنترلی مقادیر زیادی ادرار خارج شود.

در بی اختیاری ادراری نوع سرریز، بخاطر وجود انسداد در گردن مثانه یا در پیشابراه و یا به خاطر ضعف عضلات مثانه، مثانه نمی تواند ادرار را تخلیه نماید. بنابراین حجم ادرار درمثانه افزایش یافته و ادرار به صورت چکه چکه خارج می شود. انسداد جریان ادرار معمولاً بر اثر تنگی پیشابراه و یا بزرگ شدن غده پروستات در مردان که باعث فشار وارد آوردن و تنگ کردن پیشابراه می شود رخ می دهد. ضعیف شدن عضلات مثانه ممکن است بخاطر وجود یک انسداد، بیماری مرض قند، جراحی در قسمت لگن و یا اختلالی در سیستم عصبی مثل بیماری ام اس ایجاد شود.

در بی اختیاری ادراری کامل هیچ کنترلی بر روی مثانه وجود ندارد. این وضعیت معمولاً بر اثر یک اختلال عصبی مثل بیماری آلزایمر و یا صدمه دیدن نخاع ایجاد می شود. جراحی هایی که برای درمان سرطانهایی که در قسمت لگن وجود دارد انجام می شود می توانند با صدمه به اعصاب مثانه باعث بروز بی اختیاری ادراری کامل شوند.

نحوه درمان بی اختیاری ادراری

بررسی های اورودینامیک می توانند نوع بی اختیاری ادراری را مشخص نمایند. استفاده از پد یا پوشک می تواند به جذب ادرار و جلوگیری از خیس شدن لباس کمک نماید. تمرینات ورزشی که برای تقویت عضلات کف لگن انجام می شود و فیزیوتراپی می توانند به بهبود و تقویت  عضلات مثانه کمک نمایند. بی اختیاری ادراری که بر اثر تخلیه ناکافی مثانه ایجاد می شود را می توان با سوند زدن خود بیمار به خودش و تخلیه ادراری که در مثانه وجود دارد بر طرف نمود.

بی اختیاری ادراری نوع استرس

بی اختیاری نوع استرس بر اثر ضعف عضلات کف لگن و پیشابراه ایجاد می شود . ایت عضلات از مثانه حمایت کرده و به کنترل باز و بسته شدن خروجی مثانه در هنگام ادرار کردن کمک می کند. ضعف عضلات باعث می شود که ادرار از مثانه به بیرون چکه کند. وقتی که فشار داخل شکم افزایش می یابد ادرار بدون اختیار بیرون می ریزد. در بی اختیاری نوع استرس که خفیف باشد در هنگام فعالیتهای شدید مثل دویدن، مقدار کمی ادرار به بیرون نشت می کند. در موارد شدید، در هنگام فعالیتهای مثل سرفه کردن، ادرار از مثانه به بیرون ریخته می شود. بی اختیاری ادراری نوع استرس شایع ترین نوع بی اختیاری می باشد و بیشتر هم  در خانم ها دیده می شود.

اینوضعیت در حین حاملگی  و بعد از زایمان به طور شایعی رخ می دهد. همچنین بعد از انجام جراحی های قسمت لگن، در طی یائسگی و با افزایش سن افراد، این نوع بی اختیاری شایع می باشد. بی احتیاری نوع استرس ممکن است در پرولاپس (بیرون افتادگی) رحم و مهبل، پرولاپس رکتوم و پرولاپس مثانه نیز دیده می شود. این وضعیت در افرادی که دچار سرفه های مداوم هستند بیشتر ممکن است که رخ دهد. به ندرت ممکن است که بعد از عمل جراحی پروستات این نوع بی اختیاری اداری در آقایان دیده شود.

نحوه تشخیص بی اختیاری ادراری نوع استرس

پزشک بعد از پرسیدن سوالاتی مثل: چقدر آب می خورید؟ چند بار در روز ادرارمی کنید؟ میزان ادرار شما چقدر است؟ در چه مواقعی ادرار از شما نشت می کند؟ می تواند به تشخیص بی اختیاری ادراری نوع استرس برسد. او ممکن است یک معاینه لگنی انجام دهد تا وضعیت عضلات کف لگن شما را ارزیابی نماید و ببیند که آیا شما داراری پرولاپس (بیرون افتادگی) رحم هستید یا نه. همچنین برای ارزیابی عملکرد مثانه تان، ممکن است شما را برای بررسی اورودینامیک به بیمارستان بفرستد.

محوه درمان بی اختیاری ادراری نوع استرس

تقویت عضلات کف لگن با انجام تمرینات ورزشی خاص، روش مناسبی برای درمان این نوع از بی اختیاری اداری می باشد ( صرف نظر از این که علت ایجاد آن چه می باشد) اگر این نوع بی اختیاری بعد از زایمان ایجاد شده باشد، قدرت عضلات کف لگن به تدریج به حالت طبیعی خود باز می گردد اما انجام تمرینات ورزشی می تواند سرعت بهبودی آن را افزایش دهد. به خانمهای یائسه ممکن است توصیه به استفاده از هورمون درمانی شود تا با ضعف عضلات کف لگن مقابله شود. اگر شما اضافه وزن دارید ممکن است پزشک برای کم کردن وزنتان یک رژیم غذایی خاص را ارائه نماید.در موارد شدید این نوع بی اختیاری ادراری، انجام جراحی برای قرار دادن مثانه در وضعیت صحیح و تقویت محافظ هایش می تواند به بازگرداندن کنترل تقریباً طبیعی مثانه کمک نماید.

بی اختیاری ادراری فوریتی

فردی که دچار بی اختیاری ادراری فوریتی می شود احساس ناگهانی و دفع فوری ادرار پیدا می کندکه به دنبال آن به طور بی اختیار ادرار می کند. این وضعیت در افراد مختلف دارای شدتهای متفاوتی می باشد. در نوع خفیف این نوع بی اختیاری ادراری، فرد معمولاً می تواند قبل از این که ادرار از او خارج شود خود را به یک توالت برساند. با اینحال در موارد شدید یان نوع بی اختیاری، به محض این که مثانه شروع به تخلیه ادرار نماید، غیر ممکن است که جلوی ادرار آن گرفته شود.

علل بی اختیاری ادراری فوریتی

بی اختیاری ادراری فوریتی بیشتر بر اثر تحریک پذیری عضلات مثانه ایجاد می شود.وقتی این عضلات تحریک می شوند، به طور بی اختیار منقبض شده و مثانه را از ادرار خالی می کنند. تحریک پذیری مثانه می تواند به علت عفونت یا التهاب لایه پوشاننده مثانه ایجاد می شود . بی اختیاری ادراری در خانمها ممکن است بر اثر ضعف عضلات گردن مثانه و عضلات کف لگن یا به علت مشکلات زنانگی مثل افتادگی رحم ایجاد گردد.

بی اختیاری ادراری فوریتی می تاوند همچنین به علت اختلالاتی مثل سنگ کلیه رخ دهد. سایر علل بروز این وضعیت، اختلالاتی هستند که سیستم عصبی را گرفتار می کنند مثل سکته مغزی، ام اس یا صدمات وارده به نخاع. در بعضی موارد تصور می شود که اضطراب در افراد بتواند باعث بروز این وضعیت شود.

نحوه درمان بی اختیاری ادراری فوریتی

پزشک از شما خواهد خواست که موارد زیر را در طی روز یادداشت نمایید:

  • روزی چند بار نیاز به دفع ادرار پیدا می کنید؟
  • مقدار ادراری که می کنید چه اندازه است؟
  • روزی چقدر مایعات مصرف می کنید؟

همچنین پزشک ممکن است برایتان تقاضای انجام آزمایش ادرار کند تا ببیند که آیا عفونت ادراری دارید یه نه. پزشک شما را معاینه خواهد نمود تا مشخص شود که آیا به بیماری زمینه ای دیگری هم مبتلا  هستید.

ابتدا باید هر گونه بیماری زمینه ای دیگری که باعث بروز این بی اختیاری ادرای شده است را درمان نماییم. اگر هیچگونه بیماری زمینه ای وجود نداشت، اقداماتی را می توان برای درمان این وضعیت انجام داد. برای مثال، شما می توانید یاد بگیرید که با طولانی تر کردن فاصله بین دفعاتی که ادرار می کنید، کنترل عملکرد مثانه تان را به دست آورید. انجام تمرینات ورزشی برای تقویت عضلات کف لگن که کنترل خروجی مثانه را به عهده دارد، روش دیگری برای درمان این مشکل می باشد. اگر سیگاری هستید باید سعی کنید که سیگار کشیدن را کنار بگذارید زیرا مشخص شده است که سیگار می تواند باعث تحریک مثانه شود. همچنین توصیه می شود که از نوشیدن نوشابه های حاوی کافئین و الکل خودداری شود. بع لاوه پزشک ممکن است یک داروی انتی کولینرژیک مثل اوکسی بوتینین برایتان تحویز نماید تا باعث کاهش تحریک پذیری دیواره مثانه شود.

انجام تمرینات ورزشی می توان به تقویت عضلات کف لگن کمک نمود. این عضلات از مثانه، رحم و رکتوم (راست روده) محافظت و پشتیبانی می کنند. اگر این تمرینات ورزشی منظم انجام شوند هم به درمان و هم به پیشگیری از بروز بی اختیاری ادراری کمک می کنند.

شما می توانید این تمرینات را هم در حالت نشسته، هم درحالت ایستاده و هم در حالت خوابیده انجام دهید. هر چه مدت زمان بیشتری این تمرینات را انجام دهید بهتر خواهد بود به طور ایده آل در هر ساعت، پنج دقیقه در طی روز این تمرینات را انجام دهید.

برای اینکه عضلات کف لگن را شناسایی نمایید . انها را بهتر بشناسید، تصور نمایید که در حال ادرار کردن هستیدو به ناگهان مجبور هستید که ادرارتان را قطع نمایید. عضلاتی که شما در اطراف مهبل، پیشابراه و رکتوم (راست روده) احساس می کنید که سفت شده اند همان عضلات کف لگن می باشند. برای تقویت این عضلات ، تمرینات زیر را انجام دهید:

  • عضلات کف لگن را منقبض کرده و 10 ثانیه به همین وضعیت نگه دارید.
  • عضلات را به آهستگی شل نمایید.
  • این تمرین را 5 تا 10 بار تکرار نمایید و در طی روز هر چند بار که می توانید این کار را انجام دهید.

جهت#استخدام#پرستار#تهران#استخدام_پرستار به وب سایت www.parsianavid.ir مراجعه فرمائید.

و یا با شماره تماس 02122697906 جهت استخدام و یا معرفی پرستار کودک، پرستار سالمند،پرستار بیمار، در منزل تماس حاصل فرمائید.

 


خانم دکتر

مرکز پارسیان آوید توسط پرسنل با مدرک تحصیلی مرتبط و کارشناسی با سابقه ۲۵ سال خدمت در مراکز درمانی و حرفه ای زیر نظر وزارت بهداشت ، درمان و آموزش پزشکی دانشگاه علوم پزشکی راه اندازی شده و با استفاده از تجربیات تخصصی و فوق تخصصی با اعزام نیروهای حرفه ای و آموزش دیده خود ، افنخار رضایتمندی شما برای مراقیت از عزیزانتان را جهت تامین نیازهای شما دارا می باشد

دیدگاه خود را بنویسید