30 راهکار برای رشد و سلامت کودکان

غذا دادن به کودک

30 راهکار برای رشد و سلامت کودکان

اگر می خواهید فرزندانی سالم داشته باشید باید حین بارداری و پس از تولد فرزندتان به برخی نکات توجه خاصی داشته باشید. در اینجا به 30 نکته ای که هر مادری لازم است بداند تا فرزندش در سلامت کامل رشد کند اشاره می کنیم:

راهکارهایی برای رشد و سلامت کودکان

1- مادران قبل از حاملگي بايد به فعاليت طبيعي غده تيروئيد خود توجه داشته باشند و در صورت كم‌كاري تيروئيد، تحت درمان قرار گيرند. همچنين بررسي كم‌خوني توصيه مي‌شود. در این زمینه بهتر است در ماه‌هاي اول حاملگي قرص اسيد فوليك و آهن و در اواخر این دوران، به علت ذخيره آهن در جنين، كپسول آهن مصرف شود.

2- رژيم غذايي در دوران حاملگي شامل گوشت، تخم‌مرغ و حبوباتِ حاوي كولين، ماهي، روغن زيتون، به علت ذخيره اسيدهاي چرب غيراشباع امگا 3 توصیه می گردد. امگا 3 در اواخر حاملگي و دوران شيردهي برای رشد مغزي نوزادان بسيار مؤثر است.

3- از نوشيدن قهوه و خوردن غذاهاي فست فود در دوران بارداری باید خودداری شود لازم است مصرف میوه و لبنیات را در این دوران افزایش دهید و مصرف داروها بدون تجویز پزشک نیز درست نیست.

4- در زمان استراحت، از موزيك‌هاي آرامبخش و سنتي استفاده کرده و با جنين خود صحبت کنید.

5- تغذيه با شير مادر به علت اهميت رشد جسمي و روحي شيرخواران در دو سال اول زندگي بسيار مفيد بوده و وجود آنتي‌كورهاي ضد بيماري‌هاي تنفسي، سرماخوردگي، گوارش، اسهال و استفراغ را کم کرده و ارتباط عاطفی بین مادر و نوزاد برقرار می کند.

6- واكسيناسيون اوليه نوزاد توسط شير مادر و از بدو تولد صورت مي‌گیرد. واكسيناسيون عليه بيماري‌هاي سل، هپاتيت، ديفتري، كزاز، سياه‌سرفه، فلج و سرخك، سرخجه، (اوريون) به طور كامل و به منطبق با نمودار پايه رشد ماهيانه باید پيگيري شود.

7- غربالگري نوزادان، هيپوتيروئيدي و چهار بيماري ديگر، همچنين شنوايي‌سنجي جزء برنامه كشوري بوده و پیگیری آن توسط مادران ضروری است.

8- رنگ پوست نوزاد در بدو تولد قرمزرنگ است. البته بعضی از آنها ممكن است زردرنگ باشند كه از اين نظر بايد تحت نظر پزشك معاينه و كنترل شوند. در روزهاي بعد، ممكن است برجستگي‌هاي كوچكي به اندازه ته سنجاق در سطح پوست صورت ظاهر شود. اين برجستگي‌ها را ميليا مي‌گويند که به درمان خاصي نياز ندارد. گاهی هم كبودي سياهرنگی به نام لكه كبودي در پشت باسن نوزاد دیده می شود كه تا شش ماهگي از بين مي‌رود.

9- در بعضي نوزادان، در حال بيداري و فعاليت، دچار لرزش‌هايي در چانه يا زانوها هستند که به علت عدم تكامل سيستم عصبي است و به تدريج طي چند ماه برطرف می‌شود؛ اما چنانچه نوزاد در حال خواب دچار لرزش شديد بود، احتمال تشنج وجود دارد و باید درمورد آن با پزشک مشورت کرد.

10-تنفس نوزاد بینی- شکمی است و چون مجاری بینی نوزاد باریک است ترشخ مخاطی در هوای خشک باعث گرفتگی بینی نوزاد می شود گاهی صداهای خس خس هم احساس می شود. برای جلوگیری از گرفتگی بینی، بینی را با قطره سرم نمکی رقیق تمیز کنید. در ضمن درجه حرارت اتاق نوزاد باید 22 درجه سانتی گراد باشد و اگر هوای اتاق مرطوب باشد بهتر است با جوش آوردن آب در مدت زمان کوتاه در اتاق نوزاد بخار آب ایجاد کرد.

11-اکثر نوزادان به سادگي و پي در پي عطسه مي‌كنند كه اين عطسه نشانه سرماخوردگي نيست و به دلیل ورود گرد و غبار يا هواي خشك به داخل بيني و يا ترشحات داخل بيني و تحريك داخل بيني است. در بعضي نوزادان وقتي گريه مي‌كنند، مايع شفافي زيادتر از معمول از بيني خارج مي‌شود. هنگام سرماخوردگي نیز بايد با دستمال نرم و مرطوب ترشحات بینی پاك شود این ترشحات، به خصوص قبل از شير دادن تخليه گردد. در صورتي كه ترشحات بيني غليظ، سبزرنگ يا زردرنگ باشد، به علت عفونت بيني است و نياز به درمان دارد. سكسكه نيز تحريك عصبي است كه سبب انقباض ديافراگم مي‌شود و اهميت خاصي ندارد.

12- پاهاي نوزاد بعد از تولد: پاهاي نوزاد در رحم مادر كاملاً جمع است؛ بنابراین بلافاصله بعد از تولد نمي‌توان پاهاي او را دراز كرد. بهتر است مادر چند روز پاهاي او را بپوشاند تا بتواند پاهاي خود را دراز كند. نوزاد در ماه‌هاي اول و دوم پاهايش را دراز خواهد كرد. توصيه مي‌شود نوزادان را قنداق نكنيد و بررسي در رفتن مادرزادي مفصل ران در نوزادان توسط پزشكان نيز انجام ‌شود.

13- سرماخوردگي عبارت است از عفونت دستگاه تنفسي فوقاني توسط ويروس‌ها در اثر تماس با افراد سرماخورده. توصيه مي‌شود نوزادان با افرادی كه دچار سرماخوردگي هستند، تماس نداشته باشند. نوزاد را نبايد در اتاق گرم يا پوشاندن زياد يا قنداق کردن گرم نگاه داشت. گرماي بدن نوزاد را مي‌توان با دست گذاشتن روي قفسه سينه او حس كرد. سرد بودن دست و پا نمايانگر درجه حرارت بدن نيست و مي‌توان با دستكش و جوراب او را گرم کرد و در صورت سرماخوردگی و ترشح بینی درمان سرماخوردگی آغاز شود.

14- نوزادانی که از شير مادر تغذیه می کنند، اجابت مزاج شل و زردرنگ به تعداد دفعات شير خوردن (5-6 بار) با مقدار كم دارند كه اسهال نيست و جاي نگراني ندارد.

15-در نیمی از نوزادان درد شكمي همراه با نفخ شكم و دفع گاز هنگام غروب و شب تا سه‌ماهگي ديده مي‌شود. در این زمینه داروها كمتر تأثير دارند. مصرف عرق نعناع 1-2 قاشق چايخوري بلامانع است و بعد از سه‌ماهگي به تدريج بهبود مي‌يابد.

16- كودكان خود را از دوران نوزادي ماساژ دهيد. این کار باعث ارتباط جسمي و عاطفي و تقویت احساس عشق و علاقه و همچنین رشد عزت نفس و اعتماد به نفس در آنها مي‌شود. ماساژ در بهبود قولنج شكمي نیز مؤثر است.

17- موسيقي روی مادران شيرده و شيرخواران تأثیر بسيار خوبی دارد. موزيك آرام همراه با تصويرهاي دلنواز طبيعت و CD‌هاي آموزشی مناسب از دوسالگي براي شيرخواران بسيار مفيد است.

18- نوزادان كم‌وزن و نارس، به‌خصوص در زايمان سزارين، با وزن كمتر از دو كيلوگرم به علت عدم تكامل سيستم عصبي معمولاً بيشتر مي‌خوابند و در مكيدن ضعف دارند. با توجه به اين موضوع، تغذيه آنها با شير مادر هر 5/1- 2 ساعت و با گذاشتن انگشت زير چانه نوزاد و كمك به مكيدن ضروری است تا خوب وزن بگيرند.

19- در دوران شيردهي مادر بايد تغذيه خوبی داشته باشد. مواد مغذي شامل: گوشت قرمز، مرغ و ماهي، روغن زيتون، لبنيات و انواع ميوه‌جات و سبزي‌ها و سالاد در رژيم غذايي و قرص مولتي ويتامين و آهن نيز توصيه مي‌گردد.

20- از روز پانزدهم تولد، روزانه 25 قطره ويتامين A+D و در پايان شش‌ماهگي تا دوسالگي، 15 قطره آهن باید به کودک داده شود و از پايان شش‌ماهگي غذاي تكميلي با غذاهاي ساده، مثل حريره بادام، فرني، سوپ، پوره ميوه‌جات و… به تدريج به غذاي كودكان اضافه گردد. سوپ ماهيچه از ابتدا و زرده تخم‌مرغ از 8 ماهگي و شير پاستوريزه از يكسالگي به بعد به رژيم غذايي اضافه می‌شود. غذاي شيرخوار باید خوشمزه و دارای ارزش غذايي باشد و با اجبار به او داده نشود. ميان‌وعده‌ سالم و از دادن تنقلات مانند چيپس و غذاهاي آماده خودداري شود.

21- با كودكان به طور مستقيم و چشم در چشم صحبت كنيد. اسامي و عكس‌ها را نام ببريد و در مقابل او نگهداريد. همچنین، او را با هديه‌هاي مخصوص تشويق كنيد.

22-اجازه آزادی حرکت به کودک بدهيد. بگذاريد كنجكاوي غريزی‌شان را همواره به كار برند. فرق بين اشيا را با پرسش و پاسخ درست به آنها بياموزید. كودكان آموزش اجباري را دوست ندارند؛ پس هنگامي كه احساس خستگي كردند آموزش را قطع كنيد.

23- با كودك خود بازي كنيد. شركت در بازي‌هاي گروهی، مهارت‌هاي اجتماعي كودك را افزايش مي‌دهد. هنگام بازي و صحبت كردن صداهاي اضافي راديو و تلويزيون را قطع كنيد و نور را در حد ملایم نگه دارید.

24- درخواست‌هاي كودكان را اجابت کنید. تكرار ارتباط‌ها نورون‌هاي مغز كودك را تقويت مي‌كند. كتابي را در صورت درخواست چندين بار بخوانيد. وقتي كودك توضيح يا نام چند كار را مي‌پرسد، برای او به وضوح شرح دهيد.

25- در تربيت كودك انضباط همراه با محبت فراوان داشته باشيد و هرگز به او نگوييد تو چيزي نمي‌فهمي؛ زيرا اگر آن را باور كند، حرف شما تحقق پيدا مي‌كند!

26-وقتي كودك خسته شد، موقع استراحت و خواب است. برحسب سن، بين 8-12 ساعت خواب در شبانه‌روز براي او مناسب و مفيد است.

27- شيرخوار در شش‌ماهگي کم‌کم شروع به نشستن می‌کند. يكسالگي آغاز ايستادن و در 13 ماهگي چند قدم بر مي‌دارد. كمك والدين در انجام اين حركات مفيد است. شش‌ماهگي همچنین آغاز رويش دندان‌هاست و تا دوسالگي به تدريج بيست دندان دارد.

28- از يك سالگي كلمات بابا و مامان را بيان مي‌كند و كمك مادر و تكرار كلمات توسط مادر در نظم و آموزش بيان بسيار مؤثر است. آموزش توالت رفتن و كنترل آن از سه‌سالگي بايد با رفتار مناسب انجام گیرد. اجبار می‌تواند نظافت كودك را به تأخير بیندازد.

29- در دو سال اول زندگي، به‌خصوص ماه‌هاي اول، رشد وزنی و قدي زيادی دارند:

صفر تا سه‌ماهگي روزانه 30 گرم

4-6 ماهگي روزانه 20 گرم

7-12 ماهگي روزانه 15-20 گرم

به این ترتیب، کودک در يكسالگي باید تقریباً 10 كيلوگرم و در دوسالگي 12 كيلوگرم وزن داشته باشد.

قد نوزاد در بدو تولد معمولاً 50 سانتي‌متر، در يكسالگي 75 سانتي‌متر، دوسالگي 85 سانتي‌متر، سه‌سالگي 95 سانتي‌متر و در چهارسالگي 100 سانتي‌متر است.

30-در مواقع افسردگي و غصه با كودكان خود به مهماني و گردش در برويد و در پارک ها قدم بنزیند و غصه خود را با شادي کودکان تقسیم کنید.


خانم دکتر

مرکز پارسیان آوید توسط پرسنل با مدرک تحصیلی مرتبط و کارشناسی با سابقه ۲۵ سال خدمت در مراکز درمانی و حرفه ای زیر نظر وزارت بهداشت ، درمان و آموزش پزشکی دانشگاه علوم پزشکی راه اندازی شده و با استفاده از تجربیات تخصصی و فوق تخصصی با اعزام نیروهای حرفه ای و آموزش دیده خود ، افنخار رضایتمندی شما برای مراقیت از عزیزانتان را جهت تامین نیازهای شما دارا می باشد

دیدگاه در"30 راهکار برای رشد و سلامت کودکان"

  1. […] در خوراکیهاست). با تحمل نکردن غذاها، گاه واکنش های کودک با تاخیر مواجه می شود (مثلا بیست و چهار تا چهل و هشت […]

  2. […] شود. همچنین، کم خونی دارای اثرات بسیار دیگری بر سلامت کودک شما خواهد […]

دیدگاه خود را بنویسید